Jubileuszowa edycja Dni Twierdzy Poznań. Rekordowa liczba atrakcji

30 sierpnia 2022

Dziesiąte Dni Twierdzy Poznań odbyły się 27 i 28 sierpnia 2022 roku. W programie jubileuszowej edycji znalazła się rekordowa liczba ponad 30 miejsc i atrakcji.

Zaczęło się dekadę temu, gdy Szymon Mazur (wtedy dziennikarz Radia Merkury) podzielił się z zespołem Poznańskiej Lokalnej Organizacji Turystycznej spostrzeżeniem, jak wiele w Poznaniu jest miejsc, osób i inicjatyw związanych z historią poznańskich fortyfikacji, i że zasługują one na swoje święto.

Nazwa wydarzenia nawiązuje do Twierdzy Poznań, czyli Festung Posen, stworzonej przez Prusaków w XIX wieku. Pamiątki po niej do dziś są obecne w krajobrazie miasta. Są nimi przede wszystkim forty, budowane w latach 1876-1896. Podczas Dni Twierdzy Poznań można było ich zwiedzić aż siedem: Fort Ia (odwiedziło go aż 1600 osób), Fort IIa, Fort III, Fort IVa, Fort Va, Fort VI i Fort VII – Muzeum Martyrologii Wielkopolan.

Dziś forty to nie tylko zabytki, ale także enklawy zieleni, i to całkiem spore, bo powierzchnia fortu zależnie od typu może wynosić od kilku do kilkunastu hektarów. Jednak największy był Fort Winiary. Dziś to park Cytadela. Ma 100 hektarów powierzchni, czyli jest około pięć razy większy od całego średniowiecznego Poznania, zamkniętego murami miejskimi.

Cytadela i schrony przeciwlotnicze

Ich historię oraz Cytadeli można było zgłębić podczas spacerów z przewodnikami i pasjonatami fortyfikacji, które przyciągnęły setki osób. Nocna wyprawa „Fortress Night Adventure” zakończyła się o nad ranem. Dużym zainteresowaniem cieszyły się również schrony przeciwlotnicze z okresu drugiej wojny światowej. Osobisty schron Arthura Greisera w willi przy ul. Berwińskiego 5 (dziś to siedziba Radia Poznań) był przeznaczony tylko dla pięciu osób. Choć jest bodaj najmniejszym obiektem Dni Twierdzy Poznań, odwiedziło go w tym roku aż 700 osób.

Najstarszym zabytkiem Dni Twierdzy Poznań jest fragment wału grodu z czasów Mieszka I, czyli z X wieku. Można go podziwiać w Rezerwacie Archeologicznym Genius loci. Natomiast najmłodszy jest Przeciwatomowy Schron dla Władz Miasta Poznania. Pochodzi z przełomu lat 50. i 60. XX wieku, czyli z okresu „zimnej wojny”. Opiekuje się nim Wielkopolskie Muzeum Niepodległości. W jeden weekend można odbyć podróż przez ponad 1000 lat historii Poznania.

Tak bogaty program jest zasługą pasjonatów, którzy często społecznie opiekują się fortami i schronami. Tworzą go także muzea i instytucje kultury. Ich święto, czyli Dni Twierdzy Poznań odbywają się w ostatni weekend sierpnia. Część działań organizacji „trzeciego sektora” dofinansowuje Miasto Poznań. Koordynację projektu zapewnia Poznańska Lokalna Organizacja Turystyczna.