Podróż bez niespodzianek. Pięć kroków, które warto wykonać przed wyjazdem

Zanim kupisz wycieczkę lub wczasy warto sprawdzić kilka kluczowych kwestii. Turystyczny Fundusz Gwarancyjny przygotował pięć kroków, które pomagają bezpiecznie zaplanować wyjazd zagraniczny.

Choć większość podróży przebiega bez komplikacji, eksperci zwracają uwagę, że jeszcze przed zakupem wycieczki warto poświęcić kilka minut na sprawdzenie organizatora, warunków umowy czy zakresu ubezpieczenia. Może to okazać się kluczowe w sytuacjach kryzysowych, takich jak odwołanie imprezy turystycznej czy problemy zdrowotne za granicą. Z myślą o podróżnych Turystyczny Fundusz Gwarancyjny przygotował listę pięciu kroków, które warto wykonać przed wyjazdem.

1. Sprawdź informacje na stronie MSZ

Przed podjęciem ostatecznej decyzji o kierunku podróży warto zapoznać się z aktualnymi informacjami publikowanymi przez Ministerstwo Spraw Zagranicznych. Na stronie resortu znajdują się komunikaty, ostrzeżenia oraz praktyczne wskazówki dotyczące poszczególnych krajów. Informacje dla podróżnych można znaleźć również w aplikacji mObywatel.

Przed wyjazdem warto również zgłosić swoją podróż w systemie Odyseusz. W przypadku sytuacji kryzysowych za granicą, takich jak klęski żywiołowe, niepokoje społeczne czy nagłe zagrożenia bezpieczeństwa, ułatwi to Ministerstwu Spraw Zagranicznych kontakt z podróżnym.

2. Sprawdź przedsiębiorcę turystycznego

Przed zakupem wycieczki lub wczasów warto sprawdzić, czy organizator turystyki działa zgodnie z prawem. Chodzi przede wszystkim o potwierdzenie, że posiada wpis do ewidencji przedsiębiorców turystycznych oraz wymagane zabezpieczenie finansowe na wypadek niewypłacalności.

Takiej weryfikacji można dokonać online za pośrednictwem ewidencji organizatorów turystyki i przedsiębiorców ułatwiających nabywanie powiązanych usług turystycznych dostępnej na stronie Turystycznego Funduszu Gwarancyjnego. Wystarczy wpisać nazwę przedsiębiorcy.

„Przedsiębiorcy, których nie ma w Ewidencji, mogą działać niezgodnie z prawem. W takiej sytuacji podróżnym nie przysługuje ochrona funduszy turystycznych” – przestrzega Damian Ziąber z UFG, który zarządza TFG oraz TFP.

Ewidencja pozwala sprawdzić m.in. status działalności przedsiębiorcy, zakres terytorialny jego działalności oraz ważność zabezpieczenia finansowego obowiązującego w dniu zawarcia umowy. Warto zweryfikować, czy działalność jest aktywna i czy obejmuje kierunek, do którego planujemy podróż.

Od obowiązku wpisu do ewidencji istnieją jednak wyjątki. Dotyczą one m.in. podmiotów organizujących imprezy turystyczne okazjonalnie, niezarobkowo i wyłącznie dla ograniczonej grupy podróżnych, pod warunkiem spełnienia wszystkich tych kryteriów jednocześnie.

3. Przeczytaj dokładnie umowę

Przed podpisaniem umowy warto dokładnie sprawdzić jej zakres. Dokument powinien dotyczyć imprezy turystycznej lub powiązanych usług turystycznych oraz zawierać informacje o składkach odprowadzanych na Turystyczny Fundusz Gwarancyjny (TFG) i na Turystyczny Fundusz Pomocowy (TFP).

Warto pamiętać, że ochrona funduszy turystycznych obejmuje wyłącznie wyjazdy organizowane przez uprawnionych przedsiębiorców. Jeśli podróżny samodzielnie kupuje bilety lotnicze, rezerwuje noclegi i organizuje poszczególne elementy wyjazdu we własnym zakresie, nie korzysta z zabezpieczeń zapewnianych przez TFG i TFP.

4. Zadbaj o ubezpieczenie

Podróżując do krajów Unii Europejskiej oraz państw EFTA (Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu), warto zabrać ze sobą Europejską Kartę Ubezpieczenia Zdrowotnego (EKUZ). Można ją uzyskać bezpłatnie po złożeniu wniosku do Narodowego Funduszu Zdrowia, m.in. przez internetowe konto pacjenta. Dzięki EKUZ osoby ubezpieczone w NFZ mają dostęp do publicznej opieki zdrowotnej za granicą na takich samych zasadach jak obywatele danego kraju.

Karta nie zapewnia jednak pełnej ochrony i nie pokrywa wszystkich kosztów związanych z leczeniem poza Polską. EKUZ nie obejmuje m.in. kosztów transportu medycznego do kraju ani transportu zwłok, które mogą sięgać bardzo wysokich kwot. Z tego powodu eksperci rekomendują wykupienie dodatkowego ubezpieczenia turystycznego.

„Wybierając polisę, należy zwrócić szczególną uwagę na limity odpowiedzialności, zwłaszcza w zakresie kosztów leczenia za granicą, transportu medycznego oraz transportu do kraju w celu dalszego leczenia lub transportu zwłok” – mówi Aleksander Daszewski z Biura Rzecznika Finansowego.

Jak dodaje, podstawowe ubezpieczenia oferowane przez touroperatorów mają zwykle ograniczony zakres, obejmujący głównie koszty leczenia i NNW. W wielu przypadkach istnieje jednak możliwość wykupienia szerszego pakietu ochrony.

„Warto również rozważyć rozszerzenie polisy o odpowiedzialność cywilną. Należy sprawdzić, czy uprawiany sport nie jest uznawany za ekstremalny i wymaga dodatkowej składki. Osoby z chorobami przewlekłymi powinny natomiast upewnić się, czy ubezpieczenie obejmuje ewentualne zaostrzenia choroby” – dodaje ekspert.

5. Poznaj swoje prawa

W przypadku niewypłacalności organizatora imprezy turystycznej w trakcie pobytu za granicą podróżny powinien skontaktować się z Urzędem Marszałkowskim właściwym dla województwa, w którym zarejestrowany jest organizator. To właśnie urząd uruchamia środki z zabezpieczenia finansowego przedsiębiorcy, a w razie potrzeby także z Turystycznego Funduszu Gwarancyjnego oraz organizuje powrót turystów do kraju.

Jeżeli niewypłacalność zostanie ogłoszona przed rozpoczęciem wyjazdu lub przed wykorzystaniem wszystkich opłaconych świadczeń, podróżny powinien złożyć wniosek o zwrot pieniędzy do instytucji, która udzieliła zabezpieczenia finansowego, np. zakładu ubezpieczeń lub banku. Jej dane znajdują się w umowie zawartej z organizatorem. Instytucja ta realizuje wypłaty do wysokości sumy gwarancyjnej, a po jej wyczerpaniu dalsze roszczenia przejmuje Turystyczny Fundusz Gwarancyjny.

W przypadku odwołania wyjazdu z powodu nieuniknionych i nadzwyczajnych okoliczności, takich jak klęski żywiołowe, powodzie czy działania wojenne, organizator ma obowiązek zwrotu pieniędzy. W sytuacjach masowego odwoływania imprez turystycznych może zostać uruchomiony Turystyczny Fundusz Pomocowy, który usprawnia proces zwrotów.