Będzie łatwiej uniknąć klauzul niedozwolonych

Ministerstwo Sprawiedliwości pracuje nad zmianami w prawie, które ułatwią przedsiębiorcom funkcjonowanie na rynku turystycznym. Zmiany mają na celu wyeliminowanie problemu organizacji pseudo-konsumenckich żerujących m.in. na biurach podróży. Polska Izba Turystyki proponuje kilka rozwiązań, dzięki którym zaproponowane zmiany mają odnieść pożądany skutek.

Projekt zmiany ustawy Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw ma dwa główne cele. Jednym z nich jest wyeliminowanie działalności pseudo-konsumenckich organizacji oraz prawników rzekomo zajmujących się eliminacją z rynku klauzul niedozwolonych. Działalność tego typu organizacji, prowadzona pod pozorem ochrony praw konsumentów, a w rzeczywistości będąca działalnością zarobkową prowadzoną na granicy prawa, stanowi poważną przeszkodę w prowadzeniu działalności biznesowej. Biura podróży, szantażowane pozwami przed Sądem Ochrony Konsumenta, są często bezsilne wobec tego procederu. Aby ukrócić tego typu działalność, Ministerstwo Sprawiedliwości szykuje szereg zmian w ustawie.

Jak wynika z pisma, w którym PIT opiniuje projekt ustawy, ma on na celu „dążenie do pełniejszej eliminacji klauzul zakazanych z rynku, poprzez łatwiejszą ich identyfikację.” Polska Izba Turystyki uznaje, że jest to cel z zasady słuszny, sugerując jednocześnie, jakimi środkami można by cel ten osiągnąć. Według PIT, organizatorzy turystyki powinni mieć możliwość „zgłoszenia wzorca umowy do organu nadrzędnego – np. do właściwego centralnego organu administracji rządowej – w celu ewentualnej weryfikacji.”

PIT rozważa również wprowadzenie obowiązku weryfikacji umowy pod kątem jej prawidłowości, zanim wszczęte będzie postępowanie przed SOKiK. Miałoby to służyć „eliminacji klauzul niedozwolonych z rynku oraz ograniczyłoby liczbę postępowań sądowych, a dodatkowo przyczyniłoby się do szerzenia wiedzy i świadomości prawnej uczestników rynku turystycznego.”  PIT zwraca jednocześnie uwagę, że stosowanie przez organizatorów turystyki klauzul niedozwolonych najczęściej nie wynika z nieuczciwości, lecz z braku wiedzy oraz z problemów z interpretacją prawa.

PIT postuluje o uproszczenie systemu i edukację przedsiębiorców, podając przykład Wielkiej Brytanii, gdzie do dyspozycji organizatorów jest praktyczny przewodnik dotyczący klauzul niedozwolonych. PIT sugeruje, że podobny przewodnik mógłby funkcjonować również w Polsce, np. przy rejestrze klauzul zakazanych prowadzonych przez UOKiK.

Ponadto PIT postuluje, aby umożliwić izbom gospodarczym wzięcie udziału w procesie prze SOKiK, szczególnie „w przypadku biernej postawy przedsiębiorcy, przeciwko któremu toczy się postępowanie, a które to postępowanie może mieć znaczenie dla całej branży.”

Izba apeluje również o ograniczenie wysokości nakładanych na przedsiębiorców kar, gdyż obecnie są one nie do udźwignięcia, a ich nałożenie często doprowadza biuro do upadłości. „Jednym z możliwych rozwiązań jest możliwość ustalenia kary w oparciu o kryterium dochodu z działalności gospodarczej, a nie przychodu, jak to ma miejsce obecnie.” – czytamy w opinii skierowanej do MS.